زناشويي : تخمدانها دو غده تخم مرغي شکل هستند که در دو طرف رحم قرار گرفته اند و از طريق لوله فالوپ به رحم متصل هستند.
تخم دان در جانوران ماده وجود دارند. آن ها حاوي تخمک هاي نارس هستند که پس از رشد به تخمک بالغ تبديل مي شوند و توانايي لقاح را کسب مي کنند. در هر قاعدگي اغلب يک تخمک از يک تخمدان آزاد مي گردد و اگر هيچ کدام از سلول هاي اسپرم نتوانند خود را به تخمک برساند پس از مدتي تخمک توانايي لقاح خود را از دست مي دهد. در ضمن آزاد سازي تخمک ها از سن بلوغ آغاز شده و تا زمان يائسگي ادامه پيدا مي کند.
مدانها همچنين هورمون هاي جنسي زنانه يعني پروژسترون و استروژن را مي سازند که چرخه قاعدگي را تنظيم مي کنند. استروژن همچنين باعث ايجاد برخي از مشخصات جنسي زنانه از جمله بزرگ شدن پستان ها مي شود.
تخمدانها بيضوي شکل به طول تقريبي سه سانتيمتر هستند که در داخل لگن قرار دارند وبا ليگامانهايي در جاي خود تثبيت شده اند و با لوله هاي فالوپ به رحم راه دارند.
دختران تازه متولد حدود 150?000 تخمک نارس ذخيره شده دارند که قبل از تولد در تخمدانهاي آنها جاي گرفته است. تخمکها در تخمدانها ذخيره مي شوند و تا هنگام افزايش سطوح هورمونهاي جنسي زنانه در سن بلوغ که موجب شروع سيکل قاعدگي مي شوند، شروع به رشد و تکامل نمي نمايند. هر ماه يک تخمک به مدت 14 روز در فوليکول خودش رشد نموده و رسيده مي شود، سپس فوليکول پاره شده و تخمک آزاد شده از تخمدان به سمت لوله هاي رحم حرکت مي کند که اين پديده تخمک گذاري ناميده مي شود.
کيست هاي تخمدان ساک هايي حاوي مايع هستند که درون تخمدان يا روي آن رشد مي کنند. انواع مختلفي از کيستهاي تخمدان وجود دارد که شايعترين آن کيست هاي فوليکولي است که در يکي از فوليکولهاي توليدکننده تخمک ايجاد مي شود. کيست هاي ساده (فوليکولي) با رشد قسمتي از تخمدان و تجمع مايع داخل آن مشخص مي شوند، اندازه آنها معمولاً بالاي 3 سانتي متر است و نبايد با فوليکول تخمک که در زمان تخمک گذاري گاهي حتي به اندازه 25 ميلي متر مي رسد، اشتباه شوند. بيشتر اين کيست ها خودبه خود يا با مصرف قرص هاي پيشگيري از بارداري در خلال 6 تا 8 هفته از بين مي روند و اغلب موجب بروز مشکلي نمي شوند البته گاه موجب درد شکمي مي شوند.
کيستهاي مرکب با حضور تيغه يا سپتوم در داخل کيست در سونوگرافي مشخص مي شوند که آن ها را به حفره هاي متعدد تقسيم مي کند؛ به طوري که کيست چند حفره اي ايجاد مي شود.
![]()
سرطان تخمدان به علت تغييرات بدخيم سلولهاي تخمدان ايجاد مي شود ودومين سرطان شايع دستگاه تناسلي زنان و هفتمين سرطان زنان مي باشد. خطر مرگ و مير اين بيماري از ساير سرطان هاي دستگاه تناسلي بيشتر است. در 80? موارد اين نوع سرطان بعد از 40 سالگي بروز مي کند.
منبع : تبيان
![]()
برچسب:
نویسنده: پویان صمیمی